Distribuir contido

Latinoamérica

Distribuir

Distribuir contido

Boa parte do traballo do IGADI plásmase en numerosos artigos e colaboracións en prensa e revistas especializadas.

Para unha mellor clasificación e localización dos actuais 2209 artigos que integran a sección de Análise e Opinión, temos dividido estes nos seguintes apartados temático/xeográficos:

12/12/2016
12/12/2016
IGADI

            El concepto América Latina emana en Francia y es producto de la llamada tesis Pan Latina, cuyo objetivo era la proyección de poder e influencia francesa del otro lado del Atlántico.  Al acuñar el término que hoy nos identifica como región se buscó legitimar la invasión a México adelantada por Napoleón III.

05/12/2016
05/12/2016
IGADI

La identidad constituye un componente fundamental en la historia de los pueblos. La capacidad para conciliar armoniosamente el pasado con el presente representa la mejor fórmula para abocarse a la construcción del futuro. Por el contrario, una identidad traumática o confusa puede conducir a un agotamiento de las energías de la sociedad en la búsqueda del propio ser. Ello inevitablemente se traduce en proyectos virginales, contagiando a sus sociedades con la maldición de Sísifo: el recomenzar continuo.

30/11/2016
30/11/2016
IGADI

Grandes incógnitas xorden á hora de tentar interpretar cales serán as prioridades de Donald Trump co respecto á política exterior estadounidense. As mesmas tórnanse aínda máis grises cara un concerto hemisférico que para Washington preséntase preventivamente determinado por incertas aperturas (Cuba), tensións fronteirizas (México, NAFTA), crises periféricas (Venezuela) e a dimensión rexional da cada vez mais acentuada presenza chinesa. A visión de Trump sobre América Latina interprétase principalmente como un apéndice das súas percepcións sobre a complexa composición multicultural da sociedade estadounidense, destacando a súa reaccionaria e virulenta posición contra a inmigración de orixe hispano. Marcando distancias cara unha área xeográfica e xeopolítica aparentemente de escaso interese para a súa próxima administración, non é descartable considerar que Trump iniciará unha política de pragmático e expectante distanciamento cos seus veciños hemisféricos, en aras de acometer outros escenarios de calado mais estratéxico, en particular Rusia, Europa e China.

27/10/2016
27/10/2016
Praza Pública (Galicia)

Determinada pola imprevisible volatilidade da crise venezolana, a misión vaticana destinada a reactivar o diálogo entre goberno e oposición transita por un complicado labirinto de pulsos, influencias e de presións nas que os focos de radicalización comezan a aparecer en escena. Neutralizada de feito a posibilidade dun revogatorio e temporalmente suspendidos os comicios rexionais previstos para decembro próximo, a tensión política volve ás rúas condicionando as expectativas dunha mediación que incluso polariza á propia plataforma opositora venezolana. Este escenario, así como a incerta mediación vaticana, dificilmente poderá reverter de inmediato o bloqueo institucional e político determinado por un choque de poderes incapaz de procrear un marco de consenso para solucionar a interminable crise política, así como as súas cada vez mais graves secuelas socioeconómicas.

10/10/2016
10/10/2016
IGADI

No existe consenso con respecto al origen del término América Latina. Para algunos como Arturo Ardao en su obra Génesis de la Idea y el Nombre de América e Ignacio Hernando de Larramendi en su libro Utopía de la Nueva América, correspondió al colombiano José María Torres Caicedo acuñar este concepto ya bien entrado el siglo XIX. Para Leopoldo Zea en su libro Latinoamérica Tercer Mundo, por el contrario, fue el académico francés L.M. Tisserand quien utilizó por primera vez el término en un artículo publicado en 1861 en la revista Revue de Races Latines. Para Fernando del Paso, en su libro Noticias del Imperio, tal noción fue originaria de Michel Chevalier, ideólogo de la tesis “panlatina” que prevaleció en tiempos de Napoleón III. Finalmente Miguel Rojas Mix en América Imaginaria afirma que fue el chileno Francisco Bilbao el primero en utilizar la expresión América Latina en una conferencia dada en París en 1856.

04/10/2016
04/10/2016
IGADI

A vitoria do Non (50,3%) no referendo sobre os Acordos de Paz celebrados o pasado 2 de outubro en Colombia poden marcar un punto de inflexión nunha sociedade polarizada polo súbito final de 52 anos de conflito armado, pero aparentemente pouco convencida sobre o consenso necesario para pasar páxina da guerra e tentar afrontar a etapa post-conflito. Pero máis que os índices rexistrados polo Non, o mais salientable foi a elevada abstención (62%), un síntoma de preocupante apatía e silenciosa distancia de cara á que debería ser a consulta mais importante na historia contemporánea de Colombia.

04/10/2016
03/10/2016
Praza Pública (Galicia)

Entrevista a Roberto Mansilla Blanco, analista do IGADI. Praza Pública (Galicia)

O referendo cidadán que debía validar os acordos acadados polo goberno colombiano e a guerrilla das FARC, consolidando definitivamente o proceso de paz, fracasou este domingo, ao impoñerse o non por unha marxe moi estreita (50.21% fronte ao 49,78%), uns 53 mil votos. Na consulta só participou o 37,43% da poboación, unha apatía que determinou o triunfo dos contrarios ao acordo. O non impúxose nas zonas urbanas (sobre todo Medellín), mentres que as zonas rurais -as que máis sufriron a violencia- optaron claramente polo si. Falamos con Roberto Mansilla, analista do IGADI especializado na actualidade de América Latina, sobre as razóns do fracaso do referendo e as súas consecuencias inmediatas, tanto para o proceso de paz coma para o futuro do presidente Juan Manuel Santos.

31/08/2016
31/08/2016
IGADI

Non deixa de ser significativo que mentres Colombia vive con expectación os primeiros pasos cara a consolidación do acordo de paz asinado na Habana a semana pasada entre o goberno de Juan Manuel Santos e a guerrilla das FARC, a veciña Venezuela afronte tamén, pero con tensa e preocupante expectación, a renovación nas rúas da interminable confrontación política entre goberno e oposición. Ambos casos teñen similar transcendencia, especialmente orientadas na tramitación de dous procesos de carácter plebiscitario: o referendo acordado para o próximo 2 de outubro en Colombia sobre os acordos de paz; e a incerta celebración dunha consulta revogatoria en Venezuela contra a presidencia de Nicolás Maduro, foco gravitacional na que se atiza actualmente a crise política venezolana.

25/08/2016
25/08/2016
Mundiario (Galicia-España)

A decisión do presidente venezolano Nicolás Maduro, transmitida polo alcalde capitalino Jorge Rodríguez, de ordenar a destitución de 99 altos funcionarios públicos nun prazo de 48 horas por haber asinado a petición de realizar un referendo revogatorio contra o seu mandato, activando unha especie de purga de corte político emulando dalgún xeito ao seu homólogo turco Recep Tayyip Erdoğan, afirma as expectativas sobre a deriva autoritaria dunha presidencia que xa claramente desestima calquera mecanismo de pluralidade democrática amparado constitucionalmente. 

16/08/2016
16/08/2016
IGADI

Unha análise de Yuri Fraccaroli, titulado en Dirección e Xestión Pública (Uvigo) e bacharel en Políticas Públicas (USP).

Ninguém ouviu um soluçar de dor no canto do Brasil”. Eternizada na voz da cantante Clara Nunes, a canción “Canto da Três Raças” expresa na súa letra unha visión dun Brasil menos alegre e cohesionado socialmente que aquela imaxe carnavalesca e bohemia que o país por moitas veces exporta e parece ter no seu inconsciente o constante desexo de manter. Repasando o sufrimento de indíxenas e dos negros escravizados en Brasil, a canción é clara ao afirmar que si, ese pobo canta, pero o seu cantar é un cantar de dor.

15/08/2016
15/08/2016
IGADI

En las últimas décadas el mundo ha confrontado un salto tecnológico de gigantescas proporciones. El mismo sigue su marcha en progresión geométrica, amenazando con desactivar la capacidad de reacomodo que desde el siglo XVIII viene evidenciando la economía cada vez que se ve confrontada al reto tecnológico. Como bien señalan Erik Brynnjolfsson y Andrew McAffe de MIT cuando el cambio tecnológico se produce con mayor rapidez que la capacidad de ajuste al mismo se puede llegar a un cataclismo social, sobre todo si como ha ocurrido en la última década el cambio no afecta a un solo sector productivo sino a todos al mismo tiempo.

14/07/2016
14/07/2016
IGADI

Nunha visible carreira contra o tempo, acosado pola gravidade da crise socioeconómica, dos esforzos opositores por propiciar un referendo revogatorio contra o seu mandato para 2016, das vicisitudes dun incerto diálogo político avaliado dende o exterior e, finalmente, das negociacións existentes na OEA sobre a posibilidade de adopción da Carta Democrática cara Venezuela, a decisión do presidente Nicolás Maduro de designar ao Ministro de Defensa, Vladimir Padrino, como abandeirado da Gran Misión Abastecemento Soberano e Seguro, outorgándolle practicamente a maior parte do peso político e do control decisivo á Forza Armada Nacional Bolivariana (FANB), determina un súbito epílogo do “post-chavismo”, ancorado en apoiarse inevitablemente no estamento militar ante a súa aparente incapacidade política e institucional para reverter a crise venezolana.

23/06/2016
23/06/2016
Praza Pública (Galicia)

O histórico anuncio por parte do goberno colombiano e a guerrilla das FARC de acordar a partir deste 23 de xuño un “cese ao fogo e de hostilidades bilateral e definitivo”, implica observar o final do conflito armado mais prolongado do hemisferio occidental, con mais de cinco décadas de confrontación. Con todo, este contexto ven precedido pola conxunción e confluencia de múltiples intereses hemisféricos por parte de diversos actores involucrados, gravitando dentro da dinámica das novas relacións establecidas entre Washington e América Latina que se albiscan na etapa post-Obama. Neste escenario cobra un peso específico a diplomacia cubana como epicentro desde 2012 das conversacións de paz colombianas, un factor que ven enmarcado polas expectativas estratéxicas contidas na apertura con EEUU e, colateralmente, coa evolución que a nivel internacional está adquirindo a necesidade de resolución da interminable crise venezolana.

16/06/2016
16/06/2016
Sermos Galiza

As recentes críticas realizadas polo secretario xeral da OEA, Luís Almagro, contra o goberno de Nicolás Maduro, que incluso repercutiron na invocación da Carta Democrática adoptada por este organismo en 2001 por presuntas violacións constitucionais en Venezuela, implican unha crise de carácter hemisférico na que se insiren diversos intereses xeopolíticos dentro dunha OEA contrariada pola súa perda de capacidade de influencia política e por problemas de índole financeiro que afectan a súa operatividade.

08/06/2016
08/06/2016
Praza Pública (Galicia)

Tres escenarios electorais acaecidos simultaneamente esta semana, a través de diversas eleccións en Perú, México e EUA, simbolizan a tramitación dunha etapa de cambios no contexto político hemisférico, onde a polarización no péndulo electoral advirte do ascenso dunha viraxe ideoloxicamente amorfa e de cariz tecnócrata, cuxa orientación política define agora un tránsito cada vez mais escorado cara o centrismo liberal. Coa excepción da crise venezolana, esta nova realpolitik hemisférica da conta da consolidación dun pragmatismo estacionario (Ecuador, Bolivia, Nicaragua) condicionado a acomodarse dentro deste novo establishment hemisférico. Con isto evidénciase que o anunciado final de ciclo progresista “antineoliberal” dominante na rexión na pasada década potenciará a partir de agora unha reconstitución das forzas políticas, a través dun equilibrio horizontal non menos atomizado, no que destacan a reaparición de tendencias outrora predominantes no escenario político.

Tempo exterior: Revista de análise e estudos internacionais